20 "Je moet er maar mee leren leven" - wat als dat niet klopt?
Het is een zin die je dichtklapt. Hij komt vaak van een goede dokter, die niet weet wat hij anders moet zeggen. Toch is hij gevaarlijk, omdat hij iets afsluit wat nog open hoort te staan.
"Je moet er maar mee leren leven."
Het is een zin die mensen hier vaak meebrengen. Soms gezegd door een huisarts die geen verdere route ziet. Soms door een specialist die alle tests heeft gedaan en niets vindt. Soms door een psycholoog na vijftien sessies. Soms door een familielid dat het goed bedoelt.
De zin is niet kwaadaardig. Hij komt vaak van iemand die je verder wil helpen en niet weet hoe. Hij sluit alleen iets af wat nog open hoort te staan.
Want wat er feitelijk wordt gezegd, is dit: ik weet het ook niet, en omdat ik het niet weet, moet jij accepteren dat het zo blijft. Dat is een opmerkelijke conclusie. Het zegt iets over de grens van wat de spreker kan bieden. Het zegt niets over wat überhaupt mogelijk is.
Ik kom dagelijks mensen tegen die deze zin op een bepaald moment in hun klachtenpad hebben gekregen. Soms tien jaar geleden, soms vorige week. Ze hebben hem aangenomen omdat de bron gezaghebbend was. En vervolgens hebben ze hun energie gericht op leven mét, in plaats van op leven zónder. Dat is een verlies aan beweegruimte dat zelden op de balans verschijnt.
Niet alle klachten zijn op te lossen. Dat is een feit. Maar de meeste klachten die hier binnenkomen onder de noemer "ik moet er maar mee leren leven" zijn dat wel. Onverklaarbare vermoeidheid, terugkerende pijn, prikkelbare darmen, slaapproblemen die niet bij de medische standaard horen, angsten die geen DSM-categorie kennen. Daar valt vaak meer over te zeggen dan "leef ermee".
De vraag die ik in een eerste gesprek stel is meestal niet "wat heb je?" maar "wat heb je nog niet geprobeerd?". Het antwoord is bijna altijd: iets wat naar de onderlaag gaat. Iets wat niet over de klacht zelf gaat, maar over wat eronder zit.
Het verschil tussen leven mét en leven zónder kan kleiner zijn dan je denkt. Ik zie het in de praktijk. Niet bij iedereen, niet altijd, niet in alle gevallen volledig. Wel vaak. En in elk geval vaak genoeg dat ik die zin van vroeger niet meer geloof.
Je moet er niet maar mee leren leven. Je mag uitzoeken of er nog ergens een route open ligt die niemand je heeft laten zien.
Kennismakingsgesprek
Een kennismakingsgesprek van een kwartier is gratis. Ik kijk of NEI past bij wat je beschrijft, en of er geen klachten zijn die eerst bij je huisarts horen. Jij voelt of er klik en vertrouwen is. Verder geen verplichtingen.